Mục lục (5 mục)
Giới thiệu
Ngày 29/7/2026, Bộ Tài chính chính thức ban hành Thông tư số 110/2026/TT-BTC, bãi bỏ toàn bộ 22 Thông tư và 3 Quyết định do Bộ trưởng Bộ Tài chính ban hành trong lĩnh vực thuế qua nhiều thập kỷ – văn bản sớm nhất từ năm 1991. Thông tư có hiệu lực từ 12/9/2026.
Nghe qua thì đây có vẻ chỉ là một đợt "dọn dẹp" văn bản pháp luật thuần túy về mặt kỹ thuật lập pháp, không tạo ra chính sách thuế mới. Nhưng với người làm kế toán – đặc biệt là kế toán ở các đơn vị đã hoạt động lâu năm, doanh nghiệp có vốn nhà nước, hoặc đơn vị từng áp dụng các quy định ưu đãi thuế "cũ" – đây là lúc cần rà soát lại xem đơn vị mình có đang căn cứ vào một văn bản sắp hết hiệu lực hay không, để tránh trích dẫn sai căn cứ pháp lý trong hồ sơ, báo cáo giải trình thuế.
Bài viết này tổng hợp nội dung cốt lõi của Thông tư 110/2026/TT-BTC, phân tích lý do bãi bỏ, và đưa ra checklist thực tế cho kế toán để rà soát ảnh hưởng tại đơn vị mình.
Vì sao Bộ Tài chính bãi bỏ một loạt văn bản cùng lúc?
Đây là một đợt rà soát hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật theo hướng "hết vòng đời – bãi bỏ minh thị", nhằm ba mục tiêu:
- Loại bỏ văn bản đã hết đối tượng điều chỉnh: nhiều thông tư hướng dẫn thi hành các Nghị quyết, Nghị định mang tính thời điểm (ví dụ hướng dẫn miễn giảm thuế theo gói hỗ trợ của một năm cụ thể) mà hiện tại chính sách gốc đã hết hiệu lực từ lâu.
- Tránh chồng chéo, dẫn chiếu sai giữa văn bản cũ và hệ thống pháp luật thuế hiện hành (Luật Quản lý thuế 2019 sửa đổi, Luật Thuế TNDN, Luật Thuế TNCN các bản mới, Nghị định 254/2026/NĐ-CP về hóa đơn điện tử...).
- Tăng tính minh bạch tra cứu: kế toán, doanh nghiệp khi tra cứu văn bản pháp luật thuế sẽ không còn gặp phải các văn bản đã "chết" trên thực tế nhưng chưa từng được công bố bãi bỏ chính thức.
Nói cách khác, phần lớn nội dung trong 25 văn bản này đã không còn ý nghĩa áp dụng thực tế từ nhiều năm trước; Thông tư 110/2026/TT-BTC chỉ là bước "chốt sổ" chính thức về mặt pháp lý.
Danh sách 25 văn bản bị bãi bỏ – nhóm theo lĩnh vực
Để dễ hình dung, có thể nhóm 22 Thông tư và 3 Quyết định bị bãi bỏ theo 6 nhóm nội dung:
Nhóm 1 – Thuế tài nguyên, thuế lợi tức thời kỳ đầu đổi mới (không còn đối tượng áp dụng): Thông tư 69-TC/TCT (1991) về thu thuế tài nguyên rừng; Thông tư 75A-TC/TCT (1993) và Thông tư 48/1998/TT-BTC hướng dẫn Luật Thuế lợi tức (đã được thay thế bởi Luật Thuế TNDN từ lâu).
Nhóm 2 – Miễn giảm thuế sử dụng đất nông nghiệp, thuế nhà đất theo giai đoạn: Thông tư 105/2000/TT-BTC (miễn nợ thuế trước 1999), Thông tư 120/2011/TT-BTC (miễn giảm thuế sử dụng đất nông nghiệp theo Nghị quyết 55/2010/QH12) – các chính sách đã hết thời hạn áp dụng.
Nhóm 3 – Ưu đãi thuế theo ngành/lĩnh vực đặc thù đã lỗi thời: Thông tư 24/2002/TT-BTC (thuế với cho thuê tài chính), Thông tư 95/2004/TT-BTC và Thông tư 114/2007/TT-BTC (ưu đãi phát triển vùng nguyên liệu nông – lâm – thủy sản), Thông tư 123/2004/TT-BTC (ưu đãi thuế doanh nghiệp phần mềm – nay đã có quy định thay thế trong Luật Thuế TNDN hiện hành), Thông tư 128/2011/TT-BTC (thuế GTGT, TNDN với cơ sở y tế công lập).
Nhóm 4 – Miễn, giảm, gia hạn thuế theo các gói hỗ trợ ngắn hạn: Thông tư 160/2009/TT-BTC (miễn thuế TNCN 2009), Thông tư 83/2012/TT-BTC và Thông tư 175/2012/TT-BTC (gia hạn, giảm thuế theo Nghị quyết 13/NQ-CP và 67/NQ-CP năm 2012), Thông tư 16/2013/TT-BTC (gia hạn thuế theo Nghị quyết 02/NQ-CP năm 2013) – đều là chính sách hỗ trợ có thời hạn, đã kết thúc từ nhiều năm.
Nhóm 5 – Thủ tục hành chính thuế cũ: Thông tư 175/2010/TT-BTC và Thông tư 35/2011/TT-BTC (hướng dẫn thuế TNCN, GTGT dịch vụ viễn thông theo văn bản gốc đã hết hiệu lực), Thông tư 160/2013/TT-BTC (tem rượu nhập khẩu), Thông tư 215/2013/TT-BTC và Thông tư 87/2018/TT-BTC (cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế – nay đã có quy định mới trong Luật Quản lý thuế), Thông tư 127/2015/TT-BTC (cấp mã số doanh nghiệp mới – quy trình nay đã liên thông qua Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp), Thông tư 43/2019/TT-BTC (quản lý khu công nghiệp, khu kinh tế).
Nhóm 6 – Quyết định về mẫu biểu, quy chế cũ: Quyết định 1042/1998/QĐ-BTC (mẫu biên lai thuế), Quyết định 18/2007/QĐ-BTC (vé máy bay điện tử), Quyết định 78/2007/QĐ-BTC (quy chế giải đáp vướng mắc thuế theo cơ chế một cửa – nay được thay bằng các kênh hỗ trợ người nộp thuế điện tử hiện đại hơn).
Kế toán cần rà soát những gì?
Vì đây là các văn bản gần như không còn áp dụng trong thực tế nghiệp vụ hàng ngày, ảnh hưởng trực tiếp đến đa số doanh nghiệp là rất thấp. Tuy nhiên, có ba tình huống kế toán nên chủ động kiểm tra trước ngày 12/9/2026:
- Hồ sơ, công văn giải trình thuế đang soạn thảo có trích dẫn văn bản nào trong danh sách 25 văn bản trên hay không – nếu có, cần thay bằng căn cứ pháp lý hiện hành tương ứng (ví dụ trích dẫn Luật Thuế TNDN, Nghị định hướng dẫn hiện hành thay vì Thông tư 75A-TC/TCT hay Thông tư 123/2004/TT-BTC).
- Doanh nghiệp thuộc diện đặc thù (từng hưởng ưu đãi thuế phần mềm theo Thông tư 123/2004/TT-BTC, cơ sở y tế công lập, đơn vị chế biến nông – lâm – thủy sản) nên đối chiếu lại quy định ưu đãi hiện hành đang áp dụng có phải văn bản kế thừa hợp lệ hay không.
- Bộ phận pháp chế/kế toán thuế lưu trữ văn bản nội bộ (checklist căn cứ pháp lý, template công văn) cần cập nhật loại bỏ các văn bản đã bãi bỏ khỏi danh mục tham chiếu.
Kết luận
Thông tư 110/2026/TT-BTC là một bước hệ thống hóa pháp luật thuế cần thiết, giúp môi trường tra cứu văn bản gọn gàng và chính xác hơn, dù không mang tính chất thay đổi chính sách thuế đang áp dụng. Với đa số doanh nghiệp, việc cần làm đơn giản là rà soát nhanh các văn bản căn cứ đang dùng trong hồ sơ thuế, tránh trích dẫn nhầm một quy định đã "khai tử" từ 12/9/2026. Kế toán nên cập nhật thông tin này vào lịch theo dõi văn bản pháp luật định kỳ hàng tháng để không bỏ sót các thay đổi tương tự trong thời gian tới.
Bài viết liên quan

Thuế GTGT Dịch Vụ Hỗ Trợ Vận Tải Quốc Tế: Công Văn 7634
Thuế GTGT vận tải quốc tế: Công văn 7634/CT-QLNT ngày 14/10/2026 nói gì về dịch vụ làm hàng, hải quan, bốc xếp không thực hiện tại Việt Nam? Kế toán cần lưu ý.

Tính Giá Thành Sản Phẩm Bằng Excel Và AI: Phân Bổ Chi Phí Chung
Hướng dẫn tính giá thành sản phẩm bằng Excel và AI: tập hợp chi phí, phân bổ chi phí chung, đánh giá dở dang và kiểm tra bằng prompt mẫu thực chiến cho SME.

Hóa Đơn Doanh Nghiệp Chế Xuất: Công Văn 7552/CT-QLNT Mới
Hóa đơn doanh nghiệp chế xuất đổi mục tiêu dự án phải điều chỉnh hay thay thế? Mr Lực tóm tắt Công văn 7552/CT-QLNT và nhận định thực chiến cho kế toán.